Kısa cevap
İşyerinde işe başladığı günden itibaren, deneme süresi dâhil, en az bir yıl çalışan işçi yıllık ücretli izne hak kazanır. İzin süresi hizmet süresine göre on dört ile yirmi altı gün arasında değişir. Kullanılmayan izin, sözleşme sona erdiğinde ücrete çevrilir.
Yıllık izin, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 53. maddesinde düzenlenmiştir. Hizmet süresi bir yıldan beş yıla kadar (beş yıl dâhil) olanlara on dört günden, beş yıldan fazla ve on beş yıldan az olanlara yirmi günden, on beş yıl (dâhil) ve daha fazla olanlara yirmi altı günden az izin verilemez. On sekiz ve daha küçük yaştaki işçilerle elli ve daha yukarı yaştaki işçilere verilecek izin süresi yirmi günden az olamaz. Yer altı işlerinde çalışan işçilerin izin süreleri dörder gün artırılarak uygulanır. Niteliği nedeniyle bir yıldan az süren mevsimlik veya kampanya işlerinde çalışanlara yıllık izin hükümleri uygulanmaz.
İşveren, izni kullanan işçiye izin dönemine ilişkin ücretini izne başlamadan önce peşin olarak ödemek veya avans olarak vermek zorundadır (m. 57). Yıllık ücretli izin hakkından vazgeçilemez (m. 53). İzin süresine rastlayan ulusal bayram, hafta tatili ve genel tatil günleri izin süresinden sayılmaz (m. 56).
Yıllık izin işveren tarafından bölünemez ve sürekli olarak verilmelidir; ancak taraflar anlaşırsa izin, bir bölümü on günden aşağı olmamak üzere bölümler hâlinde kullanılabilir (m. 56). İşveren, işçilerin yıllık izinlerini gösterir izin kayıt belgesi tutmak zorundadır; izin defteri ve imzalı izin kayıtları ispat bakımından önem taşır.
İş sözleşmesi herhangi bir nedenle sona ererse işçinin hak kazanıp da kullanmadığı yıllık izin sürelerine ait ücret, sözleşmenin sona erdiği tarihteki ücret üzerinden ödenir (m. 59). Bu ücrete ilişkin zamanaşımı süresi beş yıldır ve iş sözleşmesinin sona erdiği tarihten itibaren başlar (m. 59; Ek m. 3).
İlgili mevzuat: 4857 sayılı Kanun m. 53, 54, 55, 56, 57, 59, Ek m. 3
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez.