Kısa cevap
Kişisel verileri işleme şartlarının ortadan kalkması hâlinde ilgili kişi, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kapsamında verilerinin silinmesini, yok edilmesini veya anonim hale getirilmesini veri sorumlusuna başvurarak isteyebilir. Talep reddedilir veya yanıtsız kalırsa Kişisel Verileri Koruma Kurulu'na şikâyet yoluna gidilebilir.
Kişisel Verilerin Korunması Kanunu'nun 7. maddesi, kişisel verilerin işlenmesini gerektiren sebeplerin ortadan kalkması hâlinde bu verilerin resen veya ilgili kişinin talebi üzerine veri sorumlusu tarafından silinmesini, yok edilmesini veya anonim hâle getirilmesini düzenler. Kanun'un 11. maddesi de ilgili kişinin haklarını sayar; bu haklar arasında verilerin silinmesini veya yok edilmesini isteme hakkı da bulunur. İşlemenin dayanağı ilgili kişinin açık rızası ise ve rıza geri alınmışsa da silme talebi gündeme gelebilir.
Silme, verilerin ilgili kullanıcılar için hiçbir şekilde erişilemez ve tekrar kullanılamaz hâle getirilmesidir. Yok etme, verilerin hiç kimse tarafından erişilemez, geri getirilemez ve tekrar kullanılamaz hâle getirilmesini ifade eder. Anonim hâle getirme ise verilerin, başka verilerle eşleştirilse dahi kimliği belirli veya belirlenebilir bir gerçek kişiyle ilişkilendirilemeyecek hâle getirilmesidir. Bu kavramlar, Kişisel Verilerin Silinmesi, Yok Edilmesi veya Anonim Hale Getirilmesi Hakkında Yönetmelik'te ayrıntılı olarak düzenlenmiştir. Hangi yöntemin uygulanacağı, Yönetmelik hükümleri çerçevesinde belirlenir.
Başvuru, Kanun'un 13. maddesi ve buna dayanan Veri Sorumlusuna Başvuru Usul ve Esasları Hakkında Tebliğ çerçevesinde, öncelikle veri sorumlusuna yazılı olarak veya Kurulun belirlediği diğer yöntemlerle yapılır. Başvuruda ilgili kişinin kimliği, iletişim bilgisi, talep edilen işlem ve talebin dayanağı belirtilir. Veri sorumlusu, talebi niteliğine göre Kanun'da öngörülen süre içinde sonuçlandırmak zorundadır; talebin reddedilmesi, cevabın yetersiz bulunması veya süresinde cevap verilmemesi hâlinde ilgili kişi, Kanun'da belirtilen süre içinde Kurul'a şikâyette bulunabilir. Kurul'a şikâyet, veri sorumlusuna başvuru yapılmadan doğrudan kullanılabilecek bir yol değildir.
Her silme talebi kabul edilmeyebilir. Verilerin kanunlarda öngörülen saklama yükümlülükleri nedeniyle muhafaza edilmesi, bir hakkın tesisi, kullanılması veya korunması için gerekli olması ya da işlemenin kanunlarda açıkça öngörülmesi gibi durumlarda veri sorumlusu talebi reddedebilir. Örneğin ticari defterler, sağlık kayıtları veya iş ilişkisi kayıtları belirli süreler boyunca saklanmak zorunda olabilir. Bu hâllerde veri, saklama süresi bitince silinir, yok edilir veya anonim hâle getirilir.
Sık yapılan hatalar, talebin veri sorumlusuna değil üçüncü kişiye yöneltilmesi, başvurunun ispatlanamayacak biçimde yapılması ve talep edilen verinin niteliğinin belirsiz bırakılmasıdır. Başvuru yazısının, gönderim kanıtının ve alınan cevabın saklanması, sonraki süreçte önem taşır. Kişisel verilerin hukuka aykırı işlenmesi nedeniyle zarar doğduysa, ayrıca tazminat ve cezai sorumluluk hükümleri de gündeme gelebilir. Bu yazı genel bilgilendirme niteliğindedir; süreler ve usul için güncel mevzuata bakılmalıdır.
İlgili mevzuat: 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu m. 7, 11, 13; Kişisel Verilerin Silinmesi, Yok Edilmesi veya Anonim Hale Getirilmesi Hakkında Yönetmelik; Veri Sorumlusuna Başvuru Usul ve Esasları Hakkında Tebliğ
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez.
