Kısa cevap
Kiraya veren, kiracıya yazılı bildirimle ödeme için süre verebilir. Konut ve çatılı işyerlerinde bu süre en az otuz gündür. Süre içinde ödeme yapılmazsa kiraya veren sözleşmeyi feshedebilir; alacak ve tahliye için icra takibi ya da dava yoluna başvurabilir.
Kirayı ödemeyen kiracıya karşı ilk adım yazılı ihtardır (TBK m. 315). Kiracı, kiralananın tesliminden sonra muaccel olan kira bedelini veya yan gideri ödemezse kiraya veren, kiracıya yazılı olarak bir süre verip bu sürede de ödeme yapılmazsa sözleşmeyi feshedeceğini bildirebilir. Verilecek süre en az on gün, konut ve çatılı işyeri kiralarında ise en az otuz gündür ve yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden itibaren işlemeye başlar. İhtarda ödenmemiş kira bedeli belirtilmeli ve sürede ödeme yapılmazsa sözleşmenin feshedileceği açıkça yazılmalıdır.
Süre içinde ödeme yapılmazsa kiraya veren, ilamsız icra takibi yoluyla hem kira alacağını hem de tahliyeyi talep edebilir (İİK m. 269 ve devamı). Borçlu, ödeme emrine yedi gün içinde itiraz edebilir. İtiraz etmez ve ihtar süresi içinde borcu da ödemezse ihtar süresinin bitiminden sonraki altı ay içinde alacaklının talebi üzerine icra mahkemesince tahliyeye karar verilir (m. 269/a). Kiracı itiraz ederse takip durur; kiraya veren, kanundaki koşulları varsa itirazın kaldırılmasını icra mahkemesinden isteyebilir (m. 269/b, 269/c) veya genel hükümlere göre dava açabilir. İtirazın tebliğinden itibaren altı ay içinde itirazın kaldırılmasını istemeyen alacaklı, aynı alacak için bir daha ilamsız icra yoluyla takip yapamaz (m. 269). Kira bedelleri için zamanaşımı süresi beş yıldır (TBK m. 147).
Kiracı, bir kira yılı içinde kira bedelini ödemediği için kendisine yazılı olarak iki haklı ihtarda bulunulmasına sebep olmuşsa, kiraya veren kira süresinin ve ihtarların yapıldığı kira yılının bitiminden başlayarak bir ay içinde dava yoluyla sözleşmeyi sona erdirebilir (TBK m. 352/2).
Kira ödemelerinin banka aracılığıyla yapılması ve ödeme belgelerinin saklanması, iki taraf için de ispat bakımından önemlidir. İhtar noter aracılığıyla yapılırsa gönderim ve tebliğ kayıt altına alınmış olur. Kira ilişkisinden doğan uyuşmazlıklarda dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır; ilamsız icra yoluyla tahliyeye ilişkin hükümler bunun dışındadır (6325 sayılı Kanun m. 18/B).
İlgili mevzuat: TBK m. 147, 315, 352; İİK m. 269-269/d; 6325 sayılı Kanun m. 18/B
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez.
