Kısa cevap
Kasko hasarında sigortalı, rizikonun gerçekleştiğini öğrenince durumu gecikmeksizin sigortacıya bildirmelidir; poliçe ve genel şartlarda kısa bir bildirim süresi de öngörülebilir. Sigortacının tazminat borcu, kanunda öngörülen kırk beş günlük süre işledikten sonra muaccel olur; bu süre belgelerin sigortacıya verilmesine ve sigortacının araştırmalarına bağlı olarak işler.
Kasko sigortası, aracın çarpma, çarpışma, devrilme, yanma, çalınma gibi rizikolar nedeniyle uğradığı maddi zararı poliçede yazılı teminat kapsamında karşılayan isteğe bağlı bir sigortadır. Zorunlu trafik sigortasından farklı olarak aracın kendisindeki zararı, yani sigortalının kendi aracına gelen hasarı kapsayabilir. Bu sebeple hangi rizikoların teminat altında olduğu, poliçe özel şartları, genel şartlar ve teminat limitleri birlikte okunarak belirlenir.
Sigortalının temel yükümlülüklerinden biri hasar bildirimidir. Türk Ticaret Kanunu'na göre sigorta ettiren, rizikonun gerçekleştiğini öğrenince durumu gecikmeksizin sigortacıya bildirir. Sigortacılar genel şartlarında veya poliçelerinde bu bildirim için ayrıca kısa bir süre koyabilmektedir. Süre şirketten şirkete ve poliçeden poliçeye farklılık gösterebileceğinden, somut poliçedeki hüküm esas alınmalıdır. Kazanın niteliğine göre polis veya jandarma tutanağı, kaza tespit tutanağı, ruhsat, ehliyet ve hasar fotoğrafları gibi belgeler genellikle istenir; çalıntı veya yangın olaylarında ayrıca savcılık ve itfaiye kayıtları gündeme gelir.
Hasar ihbarından sonra sigortacı hasarı ekspertiz yoluyla tespit ettirir ve gerekli incelemeleri yapar. Kanuna göre sigorta tazminatı, kanunda öngörülen kırk beş günlük süre işledikten sonra muaccel olur; sürenin işlemeye başlaması rizikoyla ilgili belgelerin sigortacıya verilmesine ve sigortacının gerekli araştırmaları yapmasına bağlıdır. Borç muaccel olunca sigortacı, ayrıca ihtara gerek kalmaksızın temerrüde düşer. Belge eksikliği nedeniyle inceleme uzarsa ödemenin zamanı da bu eksikliğin giderilme tarihine bağlı olarak değişebileceğinden, belgelerin eksiksiz ve kayıtlı yollarla sunulması önemlidir.
Sigorta sözleşmesinden doğan istemler, alacağın muaccel olduğu tarihten başlayarak iki yıllık zamanaşımına tabidir. Sigortacı ödemeyi reddeder veya eksik öderse, uyuşmazlık çözümü için kanunda öngörülen yollara, örneğin sigorta tahkimine ya da görevli mahkemelere başvurulabilir; bu yollar ayrı bir konudur. Sık yapılan hatalar arasında bildirimin geciktirilmesi, olay yerinde tutanak veya delil toplanmaması, aracın onarımının sigortacıya bilgi verilmeden yapılması ve poliçedeki muafiyet ile teminat dışı hallerin okunmamasıdır.
Kasko uyuşmazlıklarında poliçe, ekspertiz raporu, onarım faturası, bildirim yazışmaları, kaza tutanağı ve fotoğraflar temel delillerdir. Bu belgelerin saklanması, hem hasarın kapsamını hem de bildirimin süresinde yapıldığını göstermeye yarar.
İlgili mevzuat: 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m. 1420 (zamanaşımı), m. 1427 (tazminatın muacceliyeti), m. 1446 (rizikonun bildirilmesi)
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez.
