Kısa cevap
Bilişim sisteminin tamamına veya bir kısmına hukuka aykırı olarak girmek ve orada kalmaya devam etmek, Türk Ceza Kanunu'nun 243. maddesine göre bir yıla kadar hapis veya adli para cezası ile cezalandırılır. Sistemdeki verilerin yok olması veya değişmesi hâlinde ceza daha ağırdır.
Bilişim sistemi, verilerin otomatik işleme tabi tutulmasına imkân veren sistemleri ifade eder; bilgisayar, sunucu, e-posta ve sosyal medya hesabı gibi sistemler bu kapsamda değerlendirilebilir. Türk Ceza Kanunu'nun 243. maddesinin birinci fıkrası, bir bilişim sisteminin bütününe veya bir kısmına, hukuka aykırı olarak giren ve orada kalmaya devam eden kişiyi bir yıla kadar hapis veya adli para cezası ile cezalandırır. Suçun oluşması için verilerin elde edilmesi ya da bir zararın doğması aranmaz; sisteme hukuka aykırı girilmesi yeterlidir.
İkinci fıkraya göre, bedeli karşılığı yararlanılabilen sistemlere girme hâlinde ceza yarı oranına kadar indirilir. Üçüncü fıkra, bu fiiller nedeniyle sistemin içerdiği veriler yok olur veya değişirse altı aydan iki yıla kadar hapis cezası öngörür. Dördüncü fıkra ise bir bilişim sistemi içindeki verilerin nakillerini, sisteme girmeksizin teknik araçlarla hukuka aykırı olarak izleyen kişiye bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası verilmesini düzenler. Sistemin işleyişinin engellenmesi, bozulması, verilerin yok edilmesi veya değiştirilmesi ise 244. maddede ayrıca ve daha ağır cezalarla düzenlenmiştir.
Yargı uygulamasında hukuka aykırılık, sistem sahibinin rızasının bulunup bulunmadığına göre belirlenir. Şifresi rıza ile verilen bir hesaba girmek hukuka aykırı sayılmayabilir; buna karşılık verilen rızanın kapsamı aşılır veya rıza sonradan geri alınırsa durum farklı değerlendirilir. Kısa süreli ve kazara girişlerde ise kalmaya devam etme unsuru gerçekleşmediğinden suç oluşmayabilir. Yetkisiz kişilerin başkasının hesabına, e-postasına veya kurum veritabanına girişleri bu kapsamda sık karşılaşılan örneklerdendir.
Suç, şikâyete bağlı olmayıp resen soruşturulur. Soruşturma Cumhuriyet başsavcılığınca yürütülür; yargılamada görevli mahkeme ve uzlaştırmanın uygulanıp uygulanmayacağı genel hükümlere ve güncel mevzuata göre belirlenir. Yetki bakımından, internet üzerinden erişimde suçun işlendiği yer, girişin yapıldığı yer veya sistemin bulunduğu yer gündeme gelebilir. Şikâyet ya da ihbar için cezai zamanaşımı ve diğer süreler bakımından güncel mevzuata bakılmalıdır.
Sık yapılan hatalar, hesap ele geçirilmesi olayında ekran görüntülerinin ve bildirim e-postalarının saklanmaması, giriş kayıtlarının, IP bilgilerinin ve cihaz bilgilerinin delil olarak korunmaması ve hizmet sağlayıcıya erken bildirim yapılmamasıdır. Deliller arasında sistem kayıtları, erişim günlükleri, hizmet sağlayıcıdan gelen yazılar, bilirkişi incelemesi ve dijital inceleme raporları bulunur. Aynı fiil kişisel verilerin hukuka aykırı ele geçirilmesi gibi başka suçları da oluşturabilir; nitelendirme olayın somut koşullarına göre yapılır.
İlgili mevzuat: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 243, 244
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez.
